Voorbeeld

Doel van het model is dat u, aan de hand van de zes aandachtsgebieden, nagaat of de relevante integriteitsthema’s binnen uw eigen organisatie, via concrete instrumenten, voldoende verankerd en doordacht zijn. Aan de hand van een voorbeeldthema zal kort worden geïllustreerd hoe met behulp van het model een dergelijke exercitie kan verlopen.

Nevenwerkzaamheden

1. In de eerst plaats bepaalt de top van een organisatie welk belang zij hecht aan het thema nevenwerkzaamheden en wat haar visie en ambitieniveau ten aanzien van dit thema is. Daar hoort ook bij dat de top het goede voorbeeld geeft.
2. Vervolgens is helderheid nodig over de waarden en normen met betrekking tot nevenwerkzaamheden: welke kernwaarden staan hier op het spel? Hoe wil de organisatie zich laten kennen? Wat zijn handvatten voor ambtenaren die keuzes moeten maken in situaties waarin regels geen uitsluitsel bieden? Afspraken daarover kunnen in een gedragscode worden vastgelegd.
3. Het derde aandachtsgebied is ‘structuren en processen’. Vanuit dat perspectief kan de organisatie een regeling nevenwerkzaamheden invoeren waarin staat aangegeven wat een afwegingskader is voor het al dan niet toestaan van nevenwerkzaamheden, welke nevenwerkzaamheden in ieder geval niet zijn toegestaan en op welke wijze nevenwerkzaamheden moeten worden gemeld en geregistreerd. Ook bij het aannemen van personeel dient hier al expliciet aandacht aan te worden besteed.
4. Het personeel wordt over deze richtlijnen geïnformeerd. Voor de hand liggende momenten daarvoor zijn tijdens de introductiecursus en het werkoverleg. Ook kan het bespreken van nevenwerkzaamheden worden opgenomen als onderdeel van functioneringsgesprekken.
5. Geen enkele regeling kan uitsluiten dat er incidenten plaatsvinden. Met een heldere incidentenregeling kan het management optreden op het moment dat er sprake is van een (vermoeden van) overtreding van de regeling.
6. Tot slot wordt de regeling opgenomen in de evaluatie en rapportage over het integriteitsbeleid. Is er daadwerkelijk een regeling, is de regeling bekend bij de medewerkers, voldoet de regeling? Ook dient te worden bezien hoe vaak nevenwerkzaamheden de oorzaak zijn van incidenten. Deze informatie is een belangrijke voorwaarde voor het eventueel kunnen bijstellen van beleid. Het kan aanleiding geven om extra investeringen te doen op een of meerdere van de voorgaande aandachtsgebieden. Daarmee is de cyclus rond.   

Het model voorziet u op deze wijze in een hulpmiddel om blinde vlekken te voorkomen bij het opstellen of toetsen van integriteitsbeleid doordat u nadrukkelijk wordt uitgenodigd vanuit een bepaald thema alle zes de aandachtsgebieden langs te lopen.

(terug)